WiFi Router Yerleşimi ve Sinyal Gücü
Taşındığım evde ilk hafta boyunca internetin "bozuk" olduğuna yemin ediyordum. Salonda 90 Mbit alan telefonum, yatak odasına geçtiğimde 12 Mbit'e düşüyordu. Servis sağlayıcıyı aradım, hattı test ettiler, sorun yok dediler. Sorun gerçekten hatta değildi: modemi ayakkabılıkla duvarın arasındaki o küçük boşluğa sıkıştırmış, üstüne de bir kutu koymuşum. Router'ı oradan çıkarıp koridorun ortasındaki komodine, göz seviyesine aldığım anda yatak odasındaki hız 60 Mbit'e çıktı. Tek kuruş harcamadan.
Bu yüzden "hızım neden düşük" sorusunun cevabını aramaya başlayan herkese önce şunu soruyorum: router nereye konmalı sorusunu hiç ciddi ciddi düşündünüz mü? Çünkü tarife yükseltmek, DNS ayarlarıyla oynamak ya da cihazı yeniden başlatmak gibi işlemlerin hiçbiri, kötü bir yerleşimin yaptığı hasarı telafi etmiyor.
Sorun aslında ne?
WiFi sinyali radyo dalgası. Yani her yöne yayılıyor ama önüne çıkan her şeyden etkileniyor. Deneyerek öğrendiğim kadarıyla en çok zarar veren üç şey şunlar:
- Su: Akvaryum, boyler, kalorifer peteği, hatta insan kalabalığı. Su, 2.4 ve 5 GHz dalgalarını gerçekten yutuyor. Kombinin bulunduğu dolaba modem koyan bir arkadaşımın evinde ölçtüğümüzde fark inanılmazdı.
- Metal ve beton: Çelik kapı, asansör boşluğu, betonarme kolon, metal raflı kitaplık. Alçıpan duvar sinyali biraz zayıflatır, betonarme perde duvar neredeyse keser.
- Girişim yapan cihazlar: Mikrodalga fırın, kablosuz telefon tabanı, Bluetooth hoparlör ve en önemlisi komşuların router'ları. Apartmanda 2.4 GHz bandı genelde tıka basa dolu oluyor.
Bir de kimsenin aklına gelmeyen bir detay var: router'ın anten yönü. Antenler dikey durduğunda sinyal yatay bir disk gibi yayılır. Yani antenleri yukarı doğru diktiğinizde aynı kattaki odalara iyi, üst kata vasat sinyal gidiyor. İki katlı bir evde yaşıyorsanız bir anteni dikey, birini yatay bırakmak çoğu zaman en dengeli sonucu veriyor.
Yerleşim seçeneklerini karşılaştırdım
Aynı router'ı bir hafta boyunca farklı yerlere taşıyıp, evin en uzak odasında telefonla hız testi yaptım. Kaba ama gerçekçi bir tablo çıktı:
| Konum | Uzak odada sinyal | Notlar |
|---|---|---|
| Evin merkezindeki koridor, 1,2–1,5 m yükseklikte, açık raf | Çok iyi | Kablo çekmek gerekebilir ama en verimli seçenek |
| Salon duvarı, TV ünitesinin üstü | İyi | TV'nin metal arkası ve hoparlörler biraz zayıflatıyor |
| Yerde, priz dibinde | Vasat | Sinyalin yarısı zemine gidiyor; toz da cihazı ısıtıyor |
| Kapalı TV dolabının içi | Kötü | Hem sinyal hem soğutma açısından en kötü tercih |
| Antre, çelik kapının yanı | Kötü | Kapı ve sayaç panosu duvarı sinyali kesiyor |
| Mutfak tezgâhı, fırının yanı | Değişken | Mikrodalga çalışırken bağlantı gözle görülür şekilde bozuluyor |
| Balkon veya dış duvar dibi | Kötü | Sinyalin büyük kısmı sokağa gidiyor, güvenlik açısından da riskli |
Kendi evinizde nasıl bulacaksınız
Benim izlediğim sıra şu oldu, siz de bir akşamüstü rahatlıkla uygulayabilirsiniz:
- Evin krokisini kabaca çizin. Modem kablosunun geldiği nokta neresi, en çok internet kullandığınız odalar nereler? Genelde tesisat girişinden uzaklaşmak gerekir; kısa bir uzatma kablosu ya da düzgün bir kablo kanalı bu işi çözüyor.
- Merkez noktayı hedefleyin. Router'ı evin geometrik ortasına, yerden en az bir metre yukarıya, mümkünse açık bir yüzeye koyun. Duvara dayamayın, arkasında birkaç santim boşluk bırakın.
- Ölç, taşı, tekrar ölç. Telefonunuzla en uzak iki odada hız testi yapın. Sonuçları not edin. Sonra router'ı yarım metre yükseltin veya bir metre yana alın, aynı testleri tekrarlayın. Küçük değişikliklerin ne kadar fark yarattığına şaşıracaksınız.
- Bantları ayırın. 5 GHz daha hızlı ama duvarları zor geçiyor; 2.4 GHz yavaş ama menzili geniş. Router'ınız ikisini ayrı ağ adıyla yayınlayabiliyorsa, yakın cihazları 5 GHz'e, uzaktakileri 2.4 GHz'e almak işe yarıyor.
- Kanal kontrolü yapın. Apartmandaysanız arayüzden kanal taraması yapıp en boş kanala geçin. Bende 2.4 GHz tarafında kanalı elle sabitlemek, konum değişikliğinden sonraki en büyük iyileşmeyi getirdi.
Benim önerim
Tek bir cümleye indirgeyecek olsam: router'ı evin ortasında, yüksekte, açıkta ve sudan-metalden uzakta tutun. Bu dört şartı sağladığınızda ek donanıma ihtiyaç duymadan çoğu daire için yeterli kapsama alanı elde ediyorsunuz. 120 metrekarenin üzerinde, kalın duvarlı ya da iki katlı bir evdeyseniz ve tüm denemelerden sonra hâlâ ölü bölge kalıyorsa, o zaman mesh sistem veya kablo üzerinden beslenen ikinci bir erişim noktası düşünmenin sırası. Prize takılan basit menzil genişleticiler hızın yarısını feda ettiği için benim son tercihim.
Konumu ayarladıktan sonra işi tamamlayan iki