Modemde MAC Adresi Filtrelemesi Yapılandırma

Komşunun çocuğu WiFi şifremi bir şekilde öğrenmişti. Şifreyi değiştirdim, iki hafta sonra yine bağlı. O gün modem arayüzünde MAC adresi filtreleme sayfasını ilk kez ciddi ciddi inceledim. Sonradan öğrendim ki bu özellik sanıldığı kadar güçlü bir kalkan değil — ama doğru senaryoda hâlâ işe yarıyor. Aşağıda hem nasıl yapılandırıldığını hem de ne zaman zahmete değdiğini kendi tecrübemle anlatıyorum.

MAC adresi tam olarak ne?

Ağa bağlanan her cihazın ağ kartına fabrikada verilmiş, 00:1A:2B:3C:4D:5E biçiminde 12 karakterlik bir kimliği var. Buna MAC adresi diyoruz. IP adresi gibi değişken değil; kural olarak cihazla birlikte sabit kalır. Modem bu kimliği gördüğü için "şu cihaz girebilir, şu giremez" gibi bir liste tutmak teknik olarak mümkün.

Sorun şu: MAC adresi ağ üzerinde şifresiz dolaşır. Yani birisi ağınızın trafiğini dinliyorsa, izinli bir cihazın MAC adresini görüp kendi cihazına o adresi kopyalayabilir. Bunu yapmak için özel bir cihaz gerekmiyor, işletim sistemi ayarlarından bile değiştirilebiliyor. Dolayısıyla mac adresi filtreleme modem tarafında bir güvenlik duvarı değil, bir düzen aracı olarak düşünmek daha doğru.

Cihazların MAC adresini bulma

Filtre listesine ekleyeceğiniz adresleri önce toplamanız gerekiyor. En pratik yol, tüm cihazları ağa bağlı hâlde bırakıp modem arayüzündeki bağlı istemciler listesine bakmak. Orada cihaz adı ve MAC adresi yan yana durur.

Windows: Komut isteminde ipconfig /all yazın, "Fiziksel Adres" satırına bakın.
Android: Ayarlar > Telefon hakkında > Durum bölümünde WiFi MAC adresi yazar.
iPhone: Ayarlar > Genel > Hakkında > Wi-Fi Adresi.
Akıllı TV, konsol, yazıcı: Genelde ağ ayarları menüsünde görünür; olmazsa cihazın arka etiketine bakın.

Adresleri bir not dosyasına cihaz adıyla birlikte yazın. İnanın, altı ay sonra listede "hangi cihaz bu?" diye bakmak çok can sıkıcı oluyor.

İki mod: izin listesi mi, yasak listesi mi?

Modemlerin çoğu iki çalışma şekli sunuyor. Bu seçim baştan doğru yapılmazsa sonrası hep uğraş.

Kriter	İzin listesi (whitelist)	Yasak listesi (blacklist)
Mantık	Sadece listedekiler bağlanır	Listedekiler hariç herkes bağlanır
İlk kurulum yükü	Yüksek — tüm cihazları girmek gerek	Düşük — sadece engellenecek cihaz
Misafir geldiğinde	Arayüze girip elle eklemek şart	Hiçbir şey yapmanız gerekmez
Sızma riski	Daha düşük	Yüksek, engellenen kişi MAC değiştirir
Uygun olduğu yer	Cihaz sayısı sabit evler, ofisler	Tek bir cihazı geçici kısıtlama

Ben kendi evimde izin listesini seçtim, çünkü bağlı cihaz sayım yıllardır aşağı yukarı aynı. Ama kalabalık ve misafiri bol bir evde yasak listesi dışında bir şey seçmek insanı yorar.

Adım adım yapılandırma

Tarayıcıya modemin arayüz adresini yazın — genelde 192.168.1.1 veya 192.168.0.1. Modemin altındaki etikette yazılıdır.
Yönetici kullanıcı adı ve şifresiyle girin. Hâlâ fabrika şifresi duruyorsa, filtre ayarından önce onu değiştirin; yoksa bütün uğraş boşa.
Kablosuz ayarları altında "MAC Filtreleme", "Erişim Denetimi" veya "Access Control" başlığını bulun. Marka marka isim değişiyor.
Modu seçin: izin ya da yasak.
Adresleri tek tek girin. Ayraç olarak iki nokta mı tire mi kullanıldığına dikkat edin; arayüz genelde biçimi kendisi gösteriyor.
Kendi bilgisayarınızı listeye eklemeyi unutmayın. Bunu atlayıp kaydeti tıklamak, kendinizi ağdan atmak demek.
Kaydedin ve modemi düzgün şekilde yeniden başlatın.

İlk denememde tam bu 6. adımı atlamıştım. İzin listesini kaydettim, kablosuz bağlantım anında düştü, arayüze de giremedim. Kurtarma yolu: ethernet kablosuyla doğrudan bağlanmak. O kablonun bir yerde durması gerçekten hayat kurtarıyor.

Karşılaşacağınız iki tuzak

Rastgele MAC adresi. Yeni telefonlar gizlilik için her ağda farklı, hatta bazen her bağlantıda değişen sahte bir MAC kullanıyor. İzin listeniz varsa telefon bir gün bağlanmaz. Çözüm: telefonun WiFi ayarlarında o ağa özel olarak "cihaz MAC adresini kullan" seçeneğini işaretlemek.

2.4 GHz ve 5 GHz ayrımı. Bazı modemlerde iki banda ait filtre listesi ayrı tutuluyor. Sadece birine ekleme yapınca cihaz diğerinde takılıyor. Her iki sekmeyi de kontrol edin.

Peki gerçekten yapmalı mısın?

Dürüst cevabım: Güvenlik amacıyla tek başına yeterli değil. Ağınızı korumanın asıl yolu WPA2 ya da WPA3 ile güçlü bir şifre kullanmak, WPS'i kapatmak ve modem yönetici şifresini fabrika ayarından çıkarmak. Şifreleme konusunu ayrı bir rehberde detaylandırdım, ilk yapılacak iş orada anlatılanlar.

Filtrelemeyi şu üç durumda öneriyorum: evdeki çocuğun tabletini belirli saatlerde engellemek istiyorsanız, hangi cihazın ağda olduğunu düzenli takip etmek gibi bir alışkanlık edinmek istiyorsanız ya da bir cihazı kalıcı olarak